ახალი ამბები

ამერიკული თავდაცვითი კომპანიები Raytheon და Lockheed Martin შიშობენ, რომ ლიცენზიის მიღების შემთხვევაში უკრაინა შეძლებს გააუმჯობესოს Patriot-ის საზენიტო რაკეტები და ისინი უფრო სწრაფად და იაფად აწარმოოს.

ვითარების არსი: The Atlantic-ის ცნობით, კომპანიები Raytheon და Lockheed საჯაროდ უკრაინისთვის ლიცენზიის გადაცემაზე თავიანთ დათქმებს "ინტელექტუალური საკუთრების ქურდობისა და ტექნოლოგიების უნებართვო გადაცემის რისკებით" ხსნიან.

• თუმცა, კონგრესში რესპუბლიკური პარტიის წარმომადგენლებმა გამოცემას განუცხადეს, რომ რეალური მიზეზი კონკურენციის შიშია. ამერიკელი მწარმოებლები შიშობენ, რომ "უკრაინელები იპოვიან Patriot-ის გაუმჯობესების გზას, შემდეგ კი დაიწყებენ მათ მასობრივ წარმოებას გაცილებით იაფად, ვიდრე ეს აშშ-ში მიმდინარეობს."
• საზენიტო სისტემა Patriot-ის რაკეტების  წარმოების ლიცენზიის გადაცემის საკითხი უკრაინის პრეზიდენტმა ვოლოდიმირ ზელენსკიმ თეთრ სახლში აშშ-ის პრეზიდენტ დონალდ ტრამპთან 28 ივლისს გამართული შეხვედრისას დააყენა. ლიცენზირების შესახებ გრძელვადიანი შეთანხმების გარდა, უკრაინული მხარე ითხოვდა არსებული მარაგებიდან "რამდენიმე ასეული" რაკეტის დაუყოვნებლივ გადაცემას.
• ტრამპმა რაკეტების გადაცემაზე უარი თქვა, რის მიზეზადაც შეზღუდული მარაგები და ახლო აღმოსავლეთში აშშ-ის პრიორიტეტები დაასახელა.

სტრიქონებს შორის: სტრატეგიული და საერთაშორისო კვლევების ცენტრის (CSIS) მონაცემებით, ბოლო ექვსი თვის განმავლობაში აშშ-მა ირანის წინააღმდეგ ომში Patriot-ის სისტემების თავისი მარაგების დაახლოებით ორი მესამედი დახარჯა.

• უკრაინის პრეზიდენტთან შეხვედრიდან ორი დღის შემდეგ, ტრამპმა Financial Times-თან ინტერვიუში Patriot-ს "გამორჩეული იარაღი" უწოდა და განაცხადა, რომ აშშ "ფრთხილად უნდა იყოს იმასთან დაკავშირებით, თუ ვის აძლევს ლიცენზიას."

დიდი სურათი: The Atlantic ხაზს უსვამს, რომ ასეთი გადაწყვეტილების მიღების შემთხვევაშიც კი, მასშტაბური წარმოების დაწყებას წლები დასჭირდება.

• გრძელვადიან პერსპექტივაში უკრაინას შეეძლო Patriot-ის რაკეტების ჭარბი რაოდენობის წარმოება აშშ-ის ან მისი მოკავშირეების საჭიროებებისთვის, თუმცა სწორედ უკრაინის სამხედრო-სამრეწველო კომპლექსის პოტენციური მაღალი ეფექტიანობა იწვევს ამერიკელი იარაღის მწარმოებლების შეშფოთებას.
• The Atlantic-ის ანალიტიკოსები აღნიშნავენ, რომ უკრაინის სამხედრო-სამრეწველო პოტენციალი არსებითად გაიზარდა და ქვეყანა ნაკლებად დამოკიდებული ხდება პირდაპირ დახმარებაზე. ამჟამად უკრაინა წელიწადში დაახლოებით 10 მილიონ უპილოტო საფრენ აპარატს აწარმოებს, აშშ კი - მხოლოდ 100 ათასს.
• 8 აგვისტოს ვოლოდიმირ ზელენსკიმ განაცხადა, რომ უკრაინას აქვს შეთანხმება აშშ-სთან Patriot-ის სისტემებისთვის რაკეტების ყოველთვიურ გამოყოფაზე, თუმცა მათი რაოდენობა საკმარისი არ არის უკრაინის საჰაერო თავდაცვის საჭიროებებისთვის.

კონტექსტი: უკრაინის ხელისუფლება უკვე თვეებია საუბრობს, რომ Patriot-ის საჰერო თავდაცვის სისტემის რაკეტების დეფიციტზე.

• 29 ივლისს უკრაინის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპს Patriot-ის საჰაერო თავდაცვის სისტემებისთვის განკუთვნილი ანტიბალისტიკური რაკეტები სთხოვა, რათა ქვეყანამ უკრაინის ენერგოინფრასტრუქტურაზე რუსული იერიშების მოგერიება შეძლოს.
• ნატოს სამიტზე დონალდ ტრამპი უკრაინას დაპირდა, რომ Patriot-ის საჰაერო თავდაცვის სისტემების რაკეტების წარმოების ლიცენზიას გადასცემდა, თუმცა 31 ივლისს განაცხადა, რომ "დარწმუნებული არ არის," მისცემს თუ არა ვაშინგტონი უკრაინას Patriot-ის რაკეტების წარმოების ლიცენზიას.